60 lat systemu doskonalenia zawodowego nauczycieli na Pomorzu Zachodnim
Doskonalenie zawodowe nauczycieli jest koncepcją edukacyjną o wieloletniej historii. Spoglądając wstecz, na okres ostatnich 60 lat funkcjonowania systemu doskonalenia na Pomorzu Zachodnim, nie sposób oprzeć się refleksji potwierdzającej, jak ważnym działaniem jest kształcenie ustawiczne kadry oświatowej.
Zręby systemu doskonalenia nauczycieli powstały już w pierwszych miesiącach działania władz oświatowych w naszym regionie. Tworzyły je Komisje Rejonowe Kształcenia ściśle współpracujące z Ogniskami Związku Nauczycielstwa Polskiego. Niemniej jednak, nie stanowiły one wystarczającego podparcia instytucjonalnego dla odradzającej się po wojnie oświaty. W związku z tym, jesienią 1949 roku zostały powołane do życia Ośrodki Dydaktyczno-Naukowe, których zadaniem było doskonalenie nauczycieli w merytorycznej i organizacyjnej sferze ich pracy. Efektem dwóch lat ich funkcjonowania oraz konsekwencją reformy oświaty było powstanie w roku 1951 Wojewódzkiego Ośrodka Doskonalenia Kadr Oświatowych. Priorytetowe miejsce w działalności tej instytucji zajmowała pomoc nauczycielom niewykwalifikowanym, którzy stanowili wówczas jeszcze jedną piątą kadry pedagogicznej szkół podstawowych. Instytucja działała do listopada 1957 roku. W latach 1958–1960 doskonaleniem nauczycieli zajmowały się wyłącznie Ogniska ZNP. W styczniu roku 1960 powołano Okręgowy Ośrodek Metodyczny, który funkcjonował w późniejszej wieloletniej siedzibie placówek doskonalenia naszego regionu, w dawnym gmachu szkolnym w Szczecinie, przy al. Wyzwolenia 105. Działał on nieprzerwanie do stycznia 1973 roku. Czas ten był jednym z najstabilniejszych okresów w dziejach systemu doradztwa i dokształcania nauczycieli. Kolejnym etapem rozwoju tegoż, było powołanie na mocy rozporządzenia Rady Ministrów z 15 czerwca 1972 roku Instytutu Kształcenia Nauczycieli, a konkretnie jego filii pod nazwą Instytut Kształcenia Nauczycieli i Badań Oświatowych. W Szczecinie IKNiBO istniało od marca 1973 roku do połowy maja roku 1981. W tym czasie doszło również do przekształcenia istniejącego od 1960 roku Okręgowego Ośrodka Metodycznego w Zespoły Wizytatorów Przedmiotowo-Metodycznych. Obie instytucje − IKNiBO i ZWPM − przez dziesięć lat działały równolegle, wzajemnie wspierając swoją pracę. W roku 1981 miały miejsce kolejne zmiany w systemie doskonalenia nauczycieli. Na ich gruncie przekształcono między innymi IKNiBO w Oddział Doskonalenia Nauczycieli. Po ośmiu latach powołano kolejną instytucję mającą za zadanie wspierać nauczycieli, a mianowicie Wojewódzki Ośrodek Metodyczny. 31 grudnia 1990 roku zlikwidowano Oddział Doskonalenia Nauczycieli, zaś 1 kwietnia 1993 roku przemianowano WOM w istniejące do 2008 roku Centrum Doradztwa i Doskonalenia Nauczycieli.
Komplementarną instytucją wobec placówki doskonalenia nauczycieli jest funkcjonująca od wielu lat Publiczna Biblioteka Pedagogiczna. Za moment inicjujący jej działanie przyjmuje się rok 1946, kiedy to do inwentarza zbiorów Centralnej Biblioteki Pedagogicznej dokonano pierwszego wpisu. W 1951 roku nadano jej statut, a wraz z nim nową nazwę – Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka. W tym czasie utworzono również w ramach biblioteki czytelnię z wolnym dostępem do książek i czasopism. Kolejnym ważnym momentem w historii biblioteki było przejęcie w roku 1974 ok. 50 tys. woluminów ze zbiorów Biblioteki Punktu Konsultacyjnego UAM-u w Szczecinie.
W wyniku reorganizacji sieci bibliotek pedagogicznych, od lutego 1976 roku Pedagogiczne Biblioteki Powiatowe zostały przekształcone w filie PBW w Szczecinie. Również w tym roku, z okazji 30-lecia działalności, bibliotece nadano imię Heleny Radlińskiej. W 1992 roku Kurator Oświaty w Szczecinie powierzył Bibliotece prowadzenie doradztwa i doskonalenia bibliotekarzy, a w roku 1993 została ona przekształcona w Centrum Informacji Edukacyjnej. Od tego czasu w jej skład wchodziła Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka im. Heleny Radlińskiej wraz z filiami, Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli Bibliotekarzy, Filmoteka Oświatowa oraz Muzeum Oświaty Szczecińskiej. Ostatecznie, na mocy uchwały Sejmiku Województwa Zachodniopomorskiego z 29 marca 2004 roku, biblioteka została włączona w struktury Centrum Doradztwa i Doskonalenia Nauczycieli pod nazwą Wojewódzka Biblioteka Pedagogiczna im. Heleny Radlińskiej w Szczecinie.